In mei leggen alle vogels een ei. Maar hoe lang nog?

Anno Drenth

Als klein jongetje ben ik opgegroeid op het Friese platteland, aan de rand van de ‘greide’, weideland in het Nederlands. In de weekenden slenterde ik met mijn Pake (opa) uren door het weiland en langs de slootkant. Zo leerde ik al vroeg de grutto en de kievit kennen, allebei statige weidevogels. In het voorjaar, als de kievit wil nestelen, maakt het mannetje prachtige bewegingen in de lucht om vrouwtjes te imponeren. En om ons te misleiden zodat wij zijn nest niet vinden. De grutto maakt mooie geluiden die klinken als zijn eigen naam: utto-utto-utto. Zo maakte ik als klein jongetje met mijn geliefde Pake de verbinding met de natuur.

Herstel van de leefomgeving

Inmiddels zijn we meer dan 30 jaar verder en gaat het helaas erg slecht met deze twee prachtige vogels. Er is steeds minder ‘greide’ beschikbaar. Ook is de huidige wijze van intensieve landbouw ongunstig. Zo wordt er vroeg gemaaid en zijn de grondwaterstanden te laag, waardoor te droge gronden ontstaan. Verder is de samenstelling van de ‘greide’ eentonig, waardoor te weinig voedsel beschikbaar is. Dit veroorzaakt de snelle achteruitgang van het aantal kievieten en grutto’s.
Overigens heeft deze vorm van landbeheer ook een groot negatief effect op het aantal insecten. De insecten nemen in het ecosysteem in de landbouw een sleutelpositie in. Zij zorgen voor de noodzakelijke bestuiving.

Ondanks de vele initiatieven van culturele en natuurorganisaties is het nog niet gelukt echte stappen te zetten naar herstel van de leefomgeving voor deze twee statige ‘greide’-vogels. Zelfs een hommage aan de grutto door Syb van der Ploeg (zanger van De Kast) in het kader van Nationale Vogel 2015, heeft het tij niet kunnen keren. Er is nu actie nodig, wachten kan niet meer.

Integrale versnelde aanpak

Er is een visie op Natuurlijk Kapitaal en er zijn goede initiatieven van natuur- en boerenorganisaties om de ‘greide’ te herstellen. Deze zijn naar mijn mening in veel gevallen te kleinschalig en daarom gaat het natuurherstel te langzaam. Een integrale versnelde aanpak zou volgens mij kunnen werken. Deze integrale aanpak ontstaat door met elkaar samen te werken in een gezamenlijk plan voor natuurherstel. De landeigenaren en natuurorganisaties kunnen dit niet alleen en de verantwoordelijkheid kan en mag ook niet op de schouders van de boeren worden neergelegd.

Ik lees in de media veel verhalen van boeren die nauw verbonden zijn met de natuur en die wél willen verduurzamen. Maar een verandering van bedrijfsvoering brengt investeringen en risico’s met zich mee. Dit is een belangrijke schakel die we moeten onderkennen en ondersteunen. Goed om te zien dat financierders, milieuorganisaties en ook (grote) voedselproducenten dit onderkennen en meer en meer met de landbouwers gaan samenwerken en ondersteuning bieden.

Natuurherstel en bodem verduurzamen

Bij Tauw zetten we onze jarenlang opgebouwde kennis op gebied van bodem, ecologie en waterbeheer in en verbinden we deze kennis met elkaar. Natuurherstel kan alleen door integraal te kijken naar het hele ecosysteem. Zo zijn we momenteel zeer actief op natuurherstel door o.a. te werken aan herstel ecosystemen, vernatting van veen- en weidegronden en het Programma Aanpak Stikstof.

Door middel van participatie werken we samen met alle stakeholders. De totaaloplossing is niet (altijd) eenvoudig, gezien de verschillende belangen en zorgen van de stakeholders, zo hebben we ervaren bij de afgelopen projecten. Maar op verschillende onderdelen kan winst geboekt worden en zijn haalbaar voor veel stakeholders. Dit is mogelijk door persoonlijke aandacht en zorg voor allen.

We willen deze aanpak uitbreiden en onze kennis inzetten in het verduurzamen van de bodem en naast natuurherstel ook een grote bijdrage leveren aan de landbouw en zo voor ons allen een gezonde bodem realiseren en daarmee voldoende en gezond voedsel. We zoeken verdere samenwerking op met verschillende organisaties en initiatieven.

Onlosmakelijk verbonden

Mijn droom is dat er over een tijd(je) weer een thuis is voor de prachtige vogels op de ‘greide’. En dat we vol trots kunnen zeggen: ‘In mei leggen álle vogels een ei’. Dat de Pake’s van deze tijd met hun kleinkinderen op dezelfde wijze verbinding met de natuur kunnen maken als ik vroeger met mijn Pake. Want het is erg belangrijk dat we al vroeg in ons leven ervaren dat we onderdeel van de natuur zijn en dat we onlosmakelijk met de natuur verbonden zijn. De natuur kan zonder ons, maar wij kunnen niet zonder de natuur!

Lees ook deze blogs van Anno Drenth

Meer informatie?

Hoe kunnen wij u helpen?

Leg uw vraagstuk voor aan onze experts, wij adviseren graag.

Anno Drenth
T: +31 65 38 15 80 9
E:anno.drenth@tauw.com
LinkedIn
Anno Drenth