Koersen op groen herstel: waarom juist nu inzetten op energietransitie?

11 juni 2020, Eefje van Empel

2020 zou een rampjaar worden voor het klimaat. Het kabinet had de hoop op het bereiken van de Urgenda-doelstellingen al laten varen en toen gebeurde het onmogelijke. Wereldwijd kreeg het klimaat even een adempauze. Even geen vervuiling door auto’s en vliegtuigen, en gezondheid en familie op de eerste plaats. De coronacrisis leidde wereldwijd tot de sterkste CO2 afname ooit. Maar nu onze intelligente lockdown weer wordt afgepeld en in steeds meer landen mensen langzaam aan hun normale bezigheden oppakken, is het de vraag of we terugvallen in oude gewoontes en onze CO2 uitstoot weer net zo hard stijgt als voor de crisis.

De wens naar een groen economisch herstel

Of toch niet… Wat als we de miljardensteun in de economie niet alleen gebruiken om de economie er weer bovenop te krijgen, maar ook om meteen te verduurzamen. Een wens die niet alleen afkomstig is van grote internationale organisaties, onderzoekers en duurzame organisaties, maar die ook steeds meer onder de bevolking leeft. Uit onderzoek van I&O Research blijkt dat sinds de coronacrisis 14% meer Nederlanders zich zorgen zijn gaan maken om het klimaat. En het Sociaal en Cultureel Planbureau concludeert zelfs dat driekwart van de bevolking de overgang naar groene energie belangrijk vindt om klimaatverandering tegen te gaan.

Maar hoe doen we dit? oe zorgen we ervoor dat we niet terugvallen in oude gewoonten? Deels gebeurt dit misschien vanzelf. Zo heb ik ontdekt dat thuiswerken, met digitale overleggen, goed te doen is en dat - doordat ik de trein liever mijdt- je ook best ver met de fiets kunt komen. Daarnaast moeten we nu vooral nadenken over hoe we het anders willen en hier actie op ondernemen. Geen luchtfietserij, maar bewezen en slimme projecten. Dit groen economische herstel leidt, volgens  de topeconomen Nicholas Stern en Joseph Stiglitz, niet alleen tot een wereld met minder uitstoot maar ook tot meer werkgelegenheid, kortere terugverdientijden en op de lange termijn kostenbesparing.

Kansen voor de warmtetransitie

Op dit moment staan we echter ver van dit groen economisch herstel af. Niet alleen is onze CO2 uitstoot door corona drastisch teruggelopen, ook de investeringen in duurzame projecten zijn drastisch afgenomen. En dat terwijl we juist nu kunnen en moeten doorpakken. Ik merk dat ook dit besef bij overheden steeds meer begint te landen, maar ook zie ik hier een groot contrast. Zo zie ik een sterke terugloop in de warmtetransitie vraagstukken, terwijl we in 2050 toch echt van het aardgas af moeten zijn en juist deze situatie zich leent om met inwoners de mogelijkheden van een wijk te verkennen. Door nu als gemeente samen met andere partijen (zoals een netbeheerder en waterschap, maar ook lokale organisaties en woningcorporaties) te verkennen wat er wel en niet mogelijk is in een wijk, kunnen we met de bewoners het gesprek aangaan en samen verder puzzelen over geschikte alternatieven voor aardgas.

Het belang van samenwerken

Hoe we dit doen? Door vooral onze krachten te bundelen, elkaar te inspireren en samen te werken aan een duurzamere leefomgeving. Of zoals mijn collega Mirjam Pronk recentelijk in een artikel van Duurzaam Gebouwd zei: ‘We hebben elkaar in een duurzame samenleving nodig en dat vraagt meer samenwerken en benutten van het collectief’. Digitale middelen blijken in deze tijd onmisbaar om deze samenwerking vorm te geven, en na de eerst wat onwennige opstartfase begin ik hier nu ook de voordelen van in te zien. Via platforms krijgt elke inwoner een stem; via een beeldscherm durven meer mensen hun mening te geven en het dwingt ons om bijeenkomsten efficiënter te organiseren.

Digitale Samen van Start-sessie voor de Transitievisie Warmte!

Corona dwong ons om in korte tijd anders te werken, waardoor we nu digitale ‘Samen van start sessies’ in plaats van tweedaagse sprintsessie bijeenkomsten houden, digitale overleggen met gemeenten en belanghebbenden organiseren en veel flexibeler zijn met het inplannen van overleggen door het ontbreken van reistijd. En wat blijkt: de producten worden er niet minder om. Sterker nog, ik durf te zeggen dat het de samenwerking, kwaliteit en energie in sommige projecten heeft bevordert. Laten we daarom proberen om, als we straks steeds meer mogen, niet terug te vallen in onze oude patronen. Door elkaar te blijven uitdagen en inspireren om, op nieuwe manieren en vol goede energie, zowel op het werk als privé te werken aan een duurzamere leefomgeving.
 

Geïnteresseerd in deze digitale sessie?

Meld je hier aan

 

 

Heeft u vragen over dit blogartikel?

Leg uw vraagstuk voor aan onze experts, wij adviseren graag.