In de bouw en infra werken we hard aan het vinden van een nieuwe werkwijze waarin we circulair en klimaatneutraal zijn. Een transitie die een ingrijpende verandering vraagt als het gaat om onze manier van denken, ontwerpen, organiseren, financieren en beheren.

Vorig najaar is de Unie van Waterschappen met het traject Klimaatneutraal en Circulair Assetmanagement en Opdrachtgeverschap (KCAO) begonnen. Daarbij staat de vraag centraal hoe we onze assets klimaatneutraal en circulair kunnen maken. Onlangs spraken we vanuit de werkgroep gemalen met elkaar over het circulair beheren van de Nederlandse gemalen, één van de vijf belangrijkste waterschapsassets, en de uitdagingen die we ervaren om deze assets circulair en klimaatneutraal te maken. De assetmanagementopgave ligt onder andere in het vinden van de omslag van objectgericht naar systeemgericht werken. Wat we in de huidige praktijk zien, is dat de focus op de individuele assets ligt. Per asset wordt nagedacht over circulaire doelen en maatregelen en elk project wordt individueel ingekocht. Zo laten we veel kansen liggen om circulair en klimaatneutraal te werken. Door breder te kijken dan individuele projecten en opgaven slim te bundelen, dragen we niet alleen bij aan het behalen van de klimaatdoelen maar kunnen we ook meer werk uitvoeren met minder middelen.
Deze bredere blik en slimme bundeling noemen we ook wel ‘programmatisch werken en inkopen’, een belangrijk instrument in de vervangings- én verduurzamingsopgave. Programmatisch inkopen stelt ons in staat om ons te focussen op doelen die verder gaan dan een individueel project en die bijdragen aan de maatschappelijke ambities en het behalen van schaalvoordelen. Gek eigenlijk dat programmatisch inkopen bij inkoopafwegingen nog niet de standaard is. De voordelen, mits goed geïmplementeerd, zijn overduidelijk: meer grip op de opgave, meer mogelijkheden voor duurzaamheid en innovatie, betere samenwerking en minder aanbestedingen.
Ook in de werkgroep gemalen spraken we over het belang van schaalgrootte om de kostprijs te verlagen en circulair bouwen te stimuleren. En hoe standaardisering en bundeling van assets helpen om de modulariteit van gemalen te vergroten en meer mogelijkheden bieden voor hoogwaardig hergebruik. Een belangrijke vraag die naar voren kwam vanuit gebiedsoptimalisatie is: kunnen we gemalen saneren als we de capaciteit van andere gemalen verhogen? Goede voorbeelden laten zien dat een gebiedsgerichte benadering kan leiden tot minder gemalen, wat zowel grondstoffen als kosten bespaart. Zo zie je maar dat kostenbesparing en verduurzaming wel degelijk hand in hand kunnen gaan.
Wij schreven er een Whitepaper over. Bekijk hem hier.
(Dit artikel is reeds gepubliceerd in Cobouw)
Leg uw vraagstuk voor aan onze experts, wij adviseren graag.