We wonen in een dichtbevolkt land, waar om aan de woningbehoefte te voldoen veel wordt gebouwd, inclusief de bijbehorende voorzieningen, infrastructuur en goede balans tussen natuur en landbouw. Over de crises waar we mee moeten dealen is weliswaar al veel, maar nog niet het laatste gezegd.
De Europese Green Deal vraagt om fikse maatregelen om in 2050 klimaatneutraal te zijn. Dat is geen sinecure. Het vraagt moed en visie om het natuurlijk systeem leidend te laten zijn bij inrichtingskeuzes. Niet alleen van het kabinet, maar ook in de ontwikkeling, voorbereiding, aanbesteding en uitvoering van projecten. Geen winstbejag op korte termijn, maar investeringen die over langere tijd (> 20 jaar) renderen. Wat is er nu aan de hand bij veel ontwikkelingen waar we nu mee geconfronteerd worden?
Sinds 1900, en met name in de periode van de wederopbouw na WOII, heeft de ontwikkeling van steden en bedrijventerreinen een enorme vlucht genomen, waarbij de bereikbaarheid altijd prioriteit had en er niet of nauwelijks naar het landschap en het natuurlijk systeem werd gekeken. Zo kun je je afvragen hoe duurzaam het is om woningen te bouwen in de diepste polder van Nederland. Of wat te denken van het zorgcentrum Oosterbeemd in Valkenburg wat ontruimd moest worden toen de Geul in juli 2021 buiten haar oevers trad. Wanneer je weet dat beemd het toponiem of veldnaam is voor grasland in een beekdal, zou je daar dan een zorgcentrum bouwen?
Er zijn ook goede voorbeelden waarbij juist goed gebruik is gemaakt van het toponiem. De Onlanden ten zuiden van Groningen is zo’n gebied. Het oorspronkelijke natte gebied was door de tijd heen ingepolderd en drooggelegd. In perioden met grote wateroverlast, kon het water niet snel genoeg weg en zorgde voor natte voeten in de stad. Daarom werd het gebied in 2012 tijdens een periode van extreem hoog water in Groningen en Drenthe versneld in gebruik genomen als natuur- en waterbergingsgebied.
Zelf woon ik op de knienenbarge (konijnenberg), een plaats- en eigennaam die vaker voorkomt. Het is een logische (hooggelegen) plek om een huis op te bouwen.
Wij (= u en ik) kunnen het verschil maken, door bij de ontwikkeling en inrichting van de (openbare) ruimte het natuurlijk systeem leidend te laten zijn. Goed kijken naar de naamgeving van de omgeving is hierbij vaak al een hele goede graadmeter.
Dit artikel is reeds verschenen in Cobouw
Leg uw vraagstuk voor aan onze experts, wij adviseren graag.
