De Omgevingswet vraagt van provincies om een omgevingsvisie en omgevingsverordening op te stellen en van gemeentes om een omgevingsvisie en omgevingsplan te maken. Daarnaast kan een provincie of gemeente hun ambities uit de omgevingsvisie vertalen in concrete acties in een programma. Ook bij de uitvoering van projecten komt door de Omgevingswet meer nadruk te liggen op integraal afwegen en werken. TAUW helpt provincies en gemeentes hierbij.
Provincies en gemeentes hebben de plicht om een omgevingsvisie vast te stellen. Dat is een strategische visie voor de fysieke leefomgeving. Daarbij moeten de ambities met de verschillende leefomgevingsthema’s in samenhang met elkaar gekozen zijn. Belangrijke thema’s in omgevingsvisies zijn:
In opdracht van meerdere provincies en gemeentes stellen wij bijvoorbeeld een milieueffectrapport (MER) of omgevingseffectrapport (OER) op om te helpen om inhoud te geven aan een sterkere omgevingsvisie. Dit deden we al voor de provincies Noord-Holland en Utrecht en voor ongeveer twintig gemeentes, waaronder Rijswijk, Zaanstad, Arnhem, Schagen, Utrechtse Heuvelrug en Pijnacker-Nootdorp. Ook helpen we gemeentes om te zorgen voor de borging van een specifiek thema in de omgevingsvisie, zoals het belang van de ondergrond voor de gemeente Zaanstad.
Met de Omgevingswet zijn er verplichte en vrijwillige programma's voor overheden. Een voorbeeld van een verplicht programma is een warmteprogramma voor gemeentes en voor een provincie een regionaal waterprogramma en een beheerplan Natura 2000. TAUW werkt voor verschillende gemeentes aan warmteprogramma's en de bijbehorende plan-MER. Voor provincies schrijven wij beheerplannen voor Natura 2000-gebieden, zoals Beheerplannen Natura 2000 Laag Nederland | TAUW. Daarnaast schreven wij mee aan alternatieven voor drinkwaterwinning en beoordeelden wij de milieueffecten van het regionaal waterprogramma van Provincie Overijssel.
Provincies en gemeentes kunnen de ambities uit hun omgevingsvisie concreet maken in een programma. Dat kan voor een bepaald gebied in de gemeente of regio of voor een specifiek thema. Wij helpen provincies en gemeentes met de vertaling van abstracte ambities in concrete actie. Op het gebied van leefomgeving werken wij voor de gemeente Pijnacker-Nootdorp aan een programma leefomgevingskwaliteit en voor gemeente Eemsdelta aan milieubeleid. Ook werken wij op het gebied van energietransitie met lokale energievisies voor de gemeentes Borne en Twenterand en voor klimaat- en wateropgaves voor onder meer de gemeente Meijerijstad. Voor stedelijke ontwikkeling werken wij mee aan programma's met bijvoorbeeld het ontwikkelperspectief voor het centrum van Eindhoven en een milieueffectrapport bij een programma voor de stedelijke ontwikkeling van Entree in Zoetermeer.
Neem contact op met één van onze adviseurs.
Joost de Jong
Grondwater is een belangrijk thema voor provinciale omgevingsverordening. De toenemende drukte in de ondergrond vraagt om een goede balans tussen beschermen van kwetsbare en waardevolle functies van het grondwater zoals de bereiding van drinkwater enerzijds en ruimte voor benutting voor bijvoorbeeld warmteopgaven en (woning)bouw anderzijds. Samen met provincies en andere regiopartijen onderzoeken we hoe dit in beleid te vertalen is en hoe de gemaakte keuzes landen in de nieuwe instrumenten onder de Omgevingswet.
Iedere gemeente moet volgens de Omgevingswet zorgen voor een omgevingsplan. In dit plan staan algemene regels voor de fysieke leefomgeving die de gemeente stelt. Met deze regels kan een gemeente de ambities uit de omgevingsvisie mogelijk maken. De gemeente kan regels stellen voor specifieke delen van het grondgebied. Ook kan de gemeente functies of kenmerken aanwijzen van locaties en daar regels aan verbinden. Een omgevingsplan vervangt de geldende bestemmingsplannen en gemeentelijke verordeningen die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. Voor de gemeentes Steenwijkerland en Leeuwarden zijn wij bezig (geweest) met een milieueffectrapport voor hun omgevingsplan. We verkennen hierin wat de ambities vanuit Omgevingsvisie (en/of programma) concreet betekenen op gebiedsniveau en op welke wijze het Omgevingsplan kan bijdragen aan het behalen van deze ambities.
De Omgevingswet verandert een aantal praktische zaken rondom het aanvragen en verlenen van vergunningen voor stedelijke ontwikkelingen, uitbreiding en aanleg van infrastructuur, natuur- en recreatiegebieden. Er komt bijvoorbeeld veel meer nadruk te liggen op participatie. Meer en meer functies en belangen vragen om ruimte waardoor het zowel boven als onder de grond steeds drukker wordt in de stad. Dat vraagt om een integraal afwegings- en ontwerpproces. De Omgevingswet biedt meer mogelijkheden en instrumenten om dit ook in de praktijk te kunnen brengen. Veel overheden doen hier al ervaring mee op en werken al grotendeels in de geest van de Omgevingswet. TAUW ondersteunt en begeleidt hen daarbij.
Onder de Omgevingswet zijn de regels voor het omgaan met bodemverontreiniging veranderd en zijn bevoegdheden over van provincies naar gemeenten. TAUW is goed bekend met deze regels en de uitdagingen die dit met zich meebrengt. We ondersteunden verschillende overheden bij de warme overdracht en bij de voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet. En we blijven hierin ondersteunen.
De bodem en ondergrond spelen ook een belangrijke rol bij het realiseren van meerdere maatschappelijke opgaven (energietransitie, klimaatadaptatie, kwaliteit stedelijke leefomgeving) en verdienen een volwaardige plaats in de instrumenten van de Omgevingswet. In het project Samen de diepte in; bodem en ondergrond in de Omgevingswet delen we in 6 regioprojecten kennis en ervaring over de plek van bodem en ondergrond in de omgevingsvisies en omgevingsplannen en bij het realiseren van ambities en maatschappelijke opgaven in de fysieke leefomgeving. Ook helpen we de Provincie Zuid-Holland met de verankering van het principe van waterbodemsturend in omgevingsvisie, omgevingsprogramma en omgevingsverordening.
Leg uw vraagstuk voor aan onze experts, wij adviseren graag.
