Watersysteem rapportage Randmeren Oost

Wat was de opdracht?

Om inzicht te krijgen in de biologische en ecologische waterkwaliteit van de Randmeren Oost heeft Tauw in opdracht van Rijkswaterstaat Midden-Nederland een Watersysteemrapportage en een watersysteemanalyse opgesteld. Deze rapportages geven een beeld over het nabije verleden (2008-2018) en de huidige toestand (2018-2019) van het watersysteem Randmeren Oost (Drontermeer-Veluwemeer-Wolderwijd en Nuldernauw).

De Watersysteemrapportage toont de ontwikkelingen op het gebied van waterkwantiteit, waterkwaliteit, ecologie, waterbodem, emissies en functies zoals recreatie en zandwinning. Voor de watersysteemanalyse is het de eerste keer dat de Ecologische Sleutelfactoren zijn ingezet voor een Rijkswater. Deze factoren geven inzicht in de ecologische staat van het betreffende watersysteem; bijvoorbeeld de productiviteit, de lichtkwaliteit en de habitatgeschiktheid van het water.

Daarnaast bieden de rapportages advies over de maatregelen die nodig zijn om de gestelde waterkwaliteitsdoelstellingen te behalen.

Hoe ging de samenwerking?

Een team van tien Tauw-experts heeft van juli tot december 2019 aan de opdracht van Rijkswaterstaat gewerkt. Op enkele onderdelen is het team ondersteund door HKV en Bart Reeze Water en ecologie. Het team van Rijkswaterstaat bestond uit bijna twintig experts, met specialisaties op diverse vakgebieden, zoals water en ecologie. Zij hebben het team van Tauw voorzien van actieve input tijdens het project, waardoor een constructieve en succesvolle samenwerking is ontstaan. Beide rapporten zijn bijzonder goed ontvangen door de opdrachtgever met lof voor de kwaliteit en de tijdigheid van de levering.

Wat was het resultaat van het project?

De Randmeren Oost vormen de grens tussen Flevoland en de Veluwe. Ze zijn ontstaan bij de inpoldering van oostelijk en zuidelijk Flevoland (1955-1968). Bij elkaar zijn de meren 40 kilometer lang, tussen 0,5 en 4 kilometer breed en met een totale oppervlakte van 65 km2. De gemiddelde diepte is minder dan 2 meter. Enkele resultaten uit de rapportages zijn:

• De grootste wijziging op het gebied van waterveiligheid is de realisatie van IJsseldelta Zuid, hiermee vervangt de Reevedam de Roggebotsluis.
• Ongeveer 50% van al het jaarlijks aangevoerde water wordt uit Flevoland via gemaal Lovink
• Hoge fosfaatconcentraties in de jaren ‘70 en ‘80 hebben algenbloeien Na verwijdering van de vis begin jaren ‘90 herstelde het doorzicht en keerden waterplanten terug. Het water is al 25 jaar helder met weinig algen en bovendien rijk aan kranswieren en andere waterplanten. Er is nog iets te veel brasem aanwezig. Stikstof en fosfaat voldoen aan de normen van de Kaderrichtlijn Water.
• De toename van recreatievaart kan leiden tot een grotere druk op beschermde natuurwaarden, met name verstoring van rust- en foerageergebieden van de grote aantallen watervogels die jaarrond gebruik maken van het gebied.

Rijkswaterstaat is tevreden met de rapportages en vindt het een product om trots op te zijn. Een samenvatting in een heldere en overzichtelijke poster is hier te downloaden.

Een integrale rapportage zoals hier is opgeleverd zou ook van meerwaarde zijn in grotere Waterschaps-wateren waarin meerdere gebruiksfuncties bij elkaar komen.